Andreas Eschbach

De Koningsmaffia van Andreas Eschbach 2010

Titel De Koningsmaffia
Oorspr. titel Ein König für Deutschland  ©  2009 | Vertaling: Harry Naus
Gegevens Paperback | blz. 399 | Karakter Uitgevers | 2010
ISBN 90 978 6112 578 5
NUR/NUGI 332 (thriller)
Waardering 9
Inhoud:

Vincent Raoul Merrit, een Amerikaan van Duitse afkomst, is een computergenie. Hij ontwikkelt een programma dat kiesmachines kan manipuleren. Zijn programma wordt het eerst in Amerika gebruikt, zonder dat hij dat daarvan weet; en tijdens de meest verhitte verkiezingsstrijd in de 21e eeuw wordt George Bush gekozen als president van de Verenigde Staten.

Maar het programma vindt ook zijn weg naar Duitsland waar Vincents vader, Simon König, een gooi doet naar de politieke macht. Zijn steven is koning van Duitsland te worden en te bewijzen dat verkiezingen 'gestolen' kunnen worden. Maar als het eenmaal zo ver is, doemt een dilemma op: waarom zou hij de fraude aan de kaak stellen? Want is het geen genot om eens een tijdlang koning van Duitsland te zijn?

Dit boek is in Duitsland genomineerd in de categorie "Beste Duitse roman" van de Koerdische-Laßwitz Prize.

Recensie:

Fraai modern sprookje maar met een serieuze ondertoon

Ondanks firewalls, spamfilters, antivirusprogramma’s etc. lukt het cybercriminelen of een slimme student nog steeds om onze digitale wereld binnen te dringen. Zeer recentelijk gebeurde dat nog met de OV-chipkaart die al binnen enkele weken na introductie werd gekraakt. Hetzelfde gebeurde met applicaties voor de iPhone en de Blackberry. Na de arrestatie van Julian Assange, de oprichter van Wiki-Leaks, werden uit protest door sympathiserende hackers diverse sites platgelegd waaronder die van MasterCard en van het Openbaar Ministerie. Zelfs de mailserver van de FBI is al eens gehackt. Digitale beveiliging is en blijft een groot probleem dus waarom zou een stemcomputer wel onaantastbaar zijn?
We verwachten dat een kiesmachine gewoon doet wat ie moet doen: de kandidaat van je keuze vastleggen. Maar wat als je stem helemaal niet bij je gekozen vertegenwoordiger terecht komt? Sterker nog: je stem belandt bij de partij waar je juist niets van moet hebben. In De koningsmaffia toont Andreas Eschbach op geloofwaardige manier aan dat verkiezingsfraude een reële mogelijkheid is. Of nog erger: misschien al werkelijkheid is…

Vincent Merrit is een geniale programmeur. Op een zekere dag wordt hij door een afgevaardigde van de Republikeinse Partij benaderd met de vraag of het mogelijk is om een stukje software te schrijven waarmee verkiezingen kunnen worden gemanipuleerd. Het zou puur om een proefversie gaan. Als niet lang daarna in 2000 de Amerikaanse verkiezingen met een marginale voorsprong, maar tot verrassing van iedereen, door George W. Bush worden gewonnen, krijgt Vincent angstige vermoedens dat zijn testversie weleens in de praktijk kon zijn toegepast.

Handel in verkiezingsoverwinningen.

De mysterieuze Italiaanse illusionist Benito Zantini komt erachter dat Vincent een code heeft geschreven waarmee verkiezingen kunnen worden beïnvloed en doet hem een aanbod voor een handel in verkiezingsoverwinningen. Vincent weigert maar in zijn digitale eerzucht wil hij toch bewijzen dat hij de softwarecode van de nieuwe stemcomputers kan kraken. Bovendien heeft hij weinig keus. Vlak voordat hij klaar is, weet hij te ontsnappen en stuurt hij een cd met de broncode naar zijn vader in Duitsland. Zantini is echter niet voor één gat te vangen en weet toch de hand op de cd te leggen en manipuleert vervolgens de verkiezingsuitslag in de deelstaat Hessen.

Omdat niemand wil geloven dat er met stemcomputers kan worden geknoeid, richt een club jonge internetvrienden van Vincent een politieke partij op met als belangrijkste en buitenissig programmapunt: de herinvoering van de Duitse monarchie. Simon König, de vader van Vincent, moet de nieuwe koning van Duitsland worden: Koning Simon I. Hiermee willen ze bewijzen dat de verkiezingen “gekocht” kunnen worden. Wat begint als een grote grap wordt steeds serieuzer als de weekbladen en tv-zenders zich op de nieuwe partij storten ook al zijn de peilingen niet gunstig.

Na het lezen van de inhoud zou je een politiek beladen thriller verwachten of een nogal technisch verhaal maar niets is minder waar. De beschreven computertermen zijn goed te volgen en het politieke spel wordt slechts zijdeling behandeld. Voor de  geïnteresseerden in de feitelijke achtergronden zijn er in de voetnoten veel verwijzingen  naar bronnen op het Internet maar voor het overige is het is allemaal vrij luchtig gehouden.

Het eerste deel van het verhaal speelt zich af in Amerika en gaat over het leven en werk van Vincent en zijn kennismaking met de geslepen Zantini. Daarna verplaatst het circus zich naar Europa en maak je kennis met de vader van Vincent: een toegewijde leraar geschiedenis. Tegen wil en dank moet hij de nieuwe koning van Duitsland worden maar hij groeit allengs in zijn vorstelijke rol. En passant reikt Eschbach een werkelijk magnifieke oplossing voor het onderwijsprobleem aan en geeft hij overheden en banken een veeg uit de pan over de door hen veroorzaakte kredietcrisis waar de gewone man voor moet boeten.

Tegenwoordig stemmen we steeds vaker via de stemcomputer. Er is zelfs al een roep om de verkiezingen via Internet te houden maar na het lezen van deze zeer onderhoudende thriller zal je in het vervolg wel anders denken over het stemmen via de computer. Andreas Eschbach heeft met De koningsmaffia misschien wel zijn meest toegankelijke thriller geschreven. Hij heeft het thema verkiezingsfraude in een fraai, modern, absurdistisch sprookje gegoten, lichtvoetig gebracht maar met een zeer serieuze ondertoon. Zijn gedegen onderbouwing over de fraudegevoeligheid van de verkiezingen is verbijsterend. Als je leest wat er bij de stembusgang in Amerika is gebeurd en later in Duitsland zet je grote vraagtekens bij de zorgvuldigheid en objectiviteit van verkiezingen. In sommige gevallen is het ‘slechts’ lichtzinnigheid maar in Amerika was het een bewuste beïnvloeding van het eindresultaat. Van onpartijdigheid was geen enkele sprake meer. De belangen zijn zo gigantisch dat men heel ver wil gaan om aan de macht te komen. Of manipulaties via de stemcomputer daar deel van uitmaken is niet onomstotelijk bewezen maar ik wil in ieder geval terug naar het ouderwetse rode potlood.

© RtH 11-05-2011